از ابتدای سال ۱۴۰۲، ارائه گواهی پایان کار برای تمامی ساختمانهای جدیدالاحداث مشروط و منوط به رعایت کامل ضوابط مبحث ۱۹ مقررات ملی ساختمان (صرفهجویی در مصرف انرژی) شده است. بر اساس قوانین و مصوبات حاکمیتی، در صورتی که این ضوابط در فرآیند ساخت رعایت نشوند، گواهینامه پایان کار برای واحدهای مسکونی صادر نخواهد شد .
در ادامه والاکس به تشریح فنی جزئیات فرآیند اجرایی، الزامات حرارتی مورد نیاز و نحوه اخذ تأییدیه مبحث ۱۹ جهت ارائه به شهرداری و همچنین گرفتن پایان کار ساختمان با رعایت مبحث 19 مقررات ملی ساختمان می پردازد.
الزامات حرارتی برای پایان کار ساختمان
برای اینکه ساختمانی بتواند فیلترهای نظارتی مبحث ۱۹ را پشت سر بگذارد و موفق به اخذ پایان کار شود، باید بخشهای مختلف پوسته خارجی و سیستمهای تأسیساتی آن مطابق با معیارهای فنی عایقکاری شوند. این الزامات به شرح زیر است:
- عایقکاری پوسته خارجی: عایقکاری دیوارهای خارجی ساختمان نظیر دیوارهایی که با محیط بیرون یا فضاهایی که از نظر دمایی کنترل نمیشوند (مانند راهپلهها و داکتها) الزامی است. مطابق مقررات، دیوار پیرامونی باید دارای حداقل مقاومت حرارتی مشخصی (به عنوان نمونه حداقل 0.50 m^2.K/W برای دیوارهای ساده پیرامونی) باشد
- نصب پنجرههای استاندارد: نصب پنجرههای دوجداره با فریمهای استاندارد پیویسی (PVC)، چوبی یا قابهای فلزی ترمالبریک (گرماشکن) در پوسته خارجی ساختمان اجباری است
- عایقکاری تأسیسات سرمایشی و گرمایشی: عایقکاری کانالهای هوا رسانی به همراه عایقکاری لولههای تأسیسات سرمایش و گرمایش و همچنین سیستمهای تولید آب گرم مصرفی باید به طور کامل و با عایقهای پیشساخته با ضخامت و مقاومت حرارتی استاندارد (حداقل مقاومت حرارتی 0.88 m^2.K/W انجام شود
- نصب سیستمهای کنترل هوشمند: نصب تجهیزات کنترلکننده موضعی مانند شیرهای ترموستاتیک روی رادیاتورها و همچنین سیستمهای کنترل مرکزی هوشمند مجهز به سنسور اندازهگیری دمای محیط بیرون الزامی است . دمای هوا در اوقات سرد سال باید حداکثر روی ۲۰ درجه سلسیوس و در اوقات گرم سال حداقل روی ۲۸ درجه سلسیوس (در مناطق مرطوب حداقل ۲۵ درجه) تنظیم گردد.
- محدودیت متراژ و روشهای طراحی: عایقکاری حرارتی بر اساس چهار روش طراحی شامل روش تجویزی، روش کارکردی و موازنهای، روش نیاز انرژی و روش کارایی انرژی صورت میگیرد . برای ساختمانهای با زیربنای بیش از ۲۰۰۰ مترمربع، استفاده از روشهای «نیاز انرژی» یا «کارایی انرژی» الزامی است که حتماً باید با استفاده از نرمافزارهای تخصصی این حوزه (مانند انرژیپلاس) شبیهسازی و محاسبه شوند .
بیشتر بخوانید : الزامات حرارتی دیوار چیست؟
تأییدیه مبحث ۱۹ و رعایت عایق حرارتی ساختمان
فرآیند اخذ تأییدیه مبحث ۱۹ و اثبات رعایت عایق حرارتی ساختمان شامل سه مرحله کلیدی طراحی، کنترل مصالح و نظارت کارگاهی است:
الف) فاز طراحی و پرونده فیزیکی ساختمان
در زمان اخذ پروانه ساختمانی، مدارک فنی انرژی باید به مراجع صدور ارائه شوند. این مدارک شامل موارد زیر است:
- چکلیست انرژی: حاوی اطلاعات پایه ساختمان، کاربری، اقلیم، تعیین گروه ساختمان از نظر صرفهجویی انرژی و مشخص کردن روش طراحی
- . نقشههای ساختمان: شامل پلان طبقات، نماها و مقاطع که محل دقیق عایقکاری حرارتی متناسب با گروه ساختمان در آنها مشخص شده است
- جزئیات اجرایی: ترسیم جزئیات پوسته خارجی با مقیاسهای بزرگ (۱:۱ تا ۱:۱۰) جهت نمایش نحوه اتصال عایقها و کنترل پلهای حرارتی
ب) ارزیابی و تایید مصالح مصرفی
سازنده موظف است قبل از استفاده از مصالح پوسته خارجی، تاییدیه آنها را اخذ کند . به کارگیری هرگونه فرآورده نوآورانه نظیر بلوکهای سبک سیمانی، سفالی خاص یا پانلهای عایق تنها در صورتی مجاز است که محصول دارای گواهینامه فنی معتبر از مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی بوده و مقادیر مقاومت حرارتی و ضرایب هدایت آن مورد تایید قرار گرفته باشد .
ج) نظارت کارگاهی و مسئولیت مهندسان
- مهندس ناظر: ناظر پروژه مکلف است بر اجرای دقیق عملیات عایقکاری حرارتی و صوتی پوسته خارجی نظارت داشته و انطباق کامل آن را با مشخصات مندرج در پروانه و نقشههای مصوب کنترل کند. ناظر باید فاکتور خرید محصول به همراه تصویر مجوز استاندارد واحد تولیدکننده یا گواهینامه معتبر آن را بررسی کرده و در زونکن کارگاهی ضبط نماید.
- تغییر نقشه: هرگونه تغییر در مصالح مصرفی نسبت به نقشههای مصوب، مستلزم طی کردن مراحل قانونی تغییر نقشه توسط مهندس طراح است.
بیشتر بخوانید : دیوار (بلوک) مناسب مبحث 19 چیست؟
درج رده انرژی در گواهی پایان کار
پس از اتمام عملیات ساختمانی و در مرحله پایان کار، فرآیند زیر جهت صدور گواهی نهایی طی میشود:
۱. بررسی واحد انرژی: واحد انرژی در سازمان نظام مهندسی ساختمان استانها، مدارک و انطباق نظارتی پروژه را بررسی میکند.
۲. درج رده انرژی: وزارت کشور از طریق شهرداریها موظف است رده انرژی ساختمان را در گواهی پایان کار ساختمانهای جدیدالاحداث درج نماید
۳. نصب پلاک انطباق: پلاک گواهی انطباق رده انرژی باید به صورت رسمی در ورودی ساختمان نصب شود تا شهروندان از میزان کارایی انرژی و تلفات حرارتی ملک آگاه شوند.
چک لیست تاییدیه های پایان کار ساختمان
برای درک بهتر جایگاه مبحث ۱۹ در کنار سایر تاییدیههای پایان کار، چکلیست زیر ارائه میگردد:
| ردیف | مدارک و تاییدههای موازی پایان کار | مرجع صادرکننده / کنترلکننده | وضعیت ارتباط با مبحث ۱۹ |
| ۱ | تأییدیه عایقکاری حرارتی و صوتی | مهندس ناظر پروژه / شهرداری | الزامی برای مهار اتلاف انرژی پوسته |
| ۲ | گواهی رده انرژی و پلاک انطباق | واحد انرژی نظام مهندسی / شهرداری | شرط اصلی صدور گواهی پایان کار |
| ۳ | نقشههای ازبیلت (چونساخت) | مجری پروژه / مهندس طراح و ناظر | تطابق عایقکاری واقعی با نقشهها |
| ۴ | سایر تاییدههای مشاع و فنی | آسانسور، آتشنشانی، گاز، برق و آبفا | مستقلاً برای پرونده پایان کار الزامی هستند |
معرفی بلوک های عایق حرارت والاکس
بلوکهای عایق حرارتی والاکس (Wallax) با بهرهگیری از فناوریهای نوین صنعتی، تمامی استانداردها و الزامات فنی مربوط به مبحث ۱۹ مقررات ملی ساختمان را به طور کامل پاس میکنند و نقش بسیار مؤثری در کاهش مصرف انرژی و مهار اتلاف حرارت ایفا مینمایند.
شما میتوانید از بلوک فوقسبک والاکس XPS Plus که مجهز به هسته عایق پلیاستایرن میانی هستند، به عنوان بهینهترین جدار همگن برای تأمین عایق حرارتی دیوارهای پیرامونی استفاده کنید؛ زیرا این محصولات بدون نیاز به هیچگونه لایه عایقکاری اضافی، مقاومت حرارتی لازم برای رده انرژی الزامی (EC) را در ساختمانهای گروه ۱، ۲ و ۳ به راحتی فراهم ساخته و فرآیند اخذ تأییدیه ناظر برای گواهی پایانکار را تسهیل میکنند.
نتیجهگیری فنی
رعایت مبحث ۱۹ مقررات ملی ساختمان دیگر یک فرآیند حاشیهای نیست، بلکه به عنوان یکی از ستونهای اصلی تاییدیه اتمام عملیات ساختمانی شناخته میشود .
مهندسان ناظر موظفند با کنترل دقیق مدارک فنی و زونکن کارگاهی، مانع از بکارگیری مصالح غیراستاندارد و فاقد گواهینامه مرکز تحقیقات در پروژهها شوند تا در زمان صدور پایان کار و تفکیک سند، مالکان با چالشهای قانونی روبرو نگردند.
