آموزش مبحث 19 مقررات ملی ساختمان

آموزش مبحث 19 مقررات ملی ساختمان و اهمیت عایق کاری حرارتی ساختمان

مبحث 19 یکی از مباحث 22 گانه مقررات ملی ساختمان است که توسط وزارت راه و مسکن و شهرسازی تدوین شده است و این مبحث اختصاصاً به کنترل حرارت در ساختمان می پردازد.

امروزه با وجود بحران انرژی و گرم شدن کره زمین و تغییرات اقلیمی و همچنین افزایش روزافزون جمعیت، دولتها برای کنترل و صرفه جویی در مصرف انرژی اقدامات فراوانی از جمله ساخت ماشین های برقی و هیبریدی، عایق بندی ساختمانها و افزایش بهره وری ماشین آلات و ساختمانها (ممیزی انرژی) را انجام داده اند.

در کنار این موضوعات بحث جدی گرمایش کره زمین و تغییرات آب و هوایی اهمیت این موضوع را دوچندان کرده است.

لزوم رعایت مبحث 19 در ساختمان سازی

سالانه بیش از 96 میلیارد مترمکعب گاز برای گرمایش و سرمایش ساختمانها در سطح کشور مصرف می شود. (آمار وزارت نیرو) و از سوختن این گازها حدود 200 میلیون مترمکعب گاز دی اکسید کربن وارد جو می شود.

از این میزان مصرف گاز در ساختمانها بیش از 70 درصد آن در به علت عایق نبودن جداره ها هدر می رود.

شایان ذکر است قیمت جهانی گاز برای هر متر مکعب 2.53 دلار می باشد که با یارانه دولتی در سال 1403 برای مصرف داخل به قیمت 1500 تومان، 25 درصد دلار عرضه شده است.

این بدین معنا است که سالانه حدود 170 میلیارد دلار گاز به منظور گرم و سرد کردن ساختمانها هدر می رود و در صورت اصلاح مصرف انرژی و عایق کاری ساختمان این مبلغ هدر رفت انرژی ذخیره شده و نفع بسیار زیادی را برای کشور و مردم به همراه دارد.

مراحل عایق‌بندی حرارتی دیوار مطابق مبحث 19

در مبحث 19 ویرایش پنجم (1404) برای تمام ساختمان ها رعایت عایق حرارتی ساختمان در رده انرژی D الزام شده است و انتخاب روش تجویزی برای عایق بندی ساختمان ها راحت ترین و متداول ترین روش می باشد که در ادامه به آن خواهیم پرداخت.

گام اول: بررسی نیاز به انرژی

ابتدا باید ساختمان را از نظر میزان نیاز به انرژی بررسی کنیم. در مبحث 19 ساختمان ها با توجه به میزان نیاز سالانه به انرژی و شرایط اقلیمی (بر اساس شاخص‌های روز-درجه سرما CDD و گرما HDD) به رده‌های اقلیمی مشخص (از 0B تا 5C) تقسیم می‌شوند.

دسته 1: نیاز به سرمایش یا گرمایش زیاد و بسیار زیاد (اقلیم‌های فوق‌العاده گرم/گرم و بسیار سرد/سرد مانند اهواز، بندرعباس، تبریز، زنجان، ارومیه، اردبیل)

دسته 2: نیاز به گرمایش و سرمایش متوسط (اقلیم‌های چهارفصل و معتدل مانند تهران، اصفهان، شیراز، کرج، رشت)

دسته 3: نیاز به گرمایش و سرمایش کم (اقلیم‌های با نیاز انرژی پایین‌تر و شرایط آب‌وهوایی ملایم‌تر)

به طور مثال در جدول زیر گونه بندی برخی از ساختمانها مشخص می باشد.

گام دوم: تعیین نوع عایق‌بندی جداره و مقاومت حرارتی

در مبحث 19 ویرایش پنجم (1404) بخش پوسته خارجی ساختمان جداول، مربوط به حداقل مقاومت حرارتی مورد نیاز (R-Value بر حسب m²·K/W) برای تمام جداره ها (اعم از دیوارهای خارجی، سقف‌ها و کف‌ها)، در اقلیم‌های مختلف (از 0B تا 5C) آورده شده است.

به عنوان مثال : به جدول زیر توجه کنید .

همچنین بخوانید: “دیوار عایق صوت والاکس“

در این مرحله باید چهار آیتم در نظر گرفته شود:

1. گروه ساختمان از نظر میزان نیاز به گرمایش یا سرمایش (جدول فوق برای اقلیم‌های چهارفصل و متوسط / گروه 2 می‌باشد).
2. محل قرارگیری جداره به این منظور که کنار فضای خارج قرار گرفته یا کنار فضای کنترل نشده (جدول فوق برای دیوار مجاور فضای خارج می‌باشد) – (فضای کنترل نشده به فضایی گفته می‌شود که از تمام جهات بسته یا نیمه‌بسته است اما وسیله گرمایش یا سرمایش در آن وجود ندارد همانند راه پله و آسانسور).
3. رده انرژی مورد نیاز را مشخص می‌کنیم (رده انرژی D برای تمام ساختمان‌ها اجبار می‌باشد).
4. نوع عایق‌بندی جداره را مشخص می‌کنیم و نهایتاً مقاومت حرارتی مورد نیاز را مطابق این چند آیتم مشخص می‌نماییم:

• دیوار/جداره مجاور فضای خارج (رده انرژی D) ⬅️ حداقل مقاومت حرارتی مورد نیاز: 1.43

• دیوار/جداره مجاور فضای کنترل‌نشده (رده انرژی D) ⬅️ حداقل مقاومت حرارتی مورد نیاز: 1.19

(توضیح: در ویرایش 1404 مبحث 19، مجموع مقاومت حرارتی کل لایه‌های دیوار ملاک عمل است و اجرای عایق به هر ۴ روش خارجی، داخلی، میانی یا همگن باید برآیند مقاومت حرارتی فوق را تأمین نماید).

گام سوم:بررسی ضریب انتقال حرارت مصالح های متداول برای جداره ها

در پیوست 7 مبحث 19 (ویرایش پنجم 1404)، به بررسی ضرایب هدایت حرارت مواد و مصالح مختلف پرداخته شده است.

این ضرایب برای پیدا کردن مقاومت حرارتی لایه‌های دیوار یا سقف به ما کمک می‌کنند. دانلود فایل ضرایب انتقال حرارت مواد و مصالح

این ضرایب برای پیدا کردن مقاومت حرارتی مصالح‌های متداول و در نهایت محاسبه مقاومت حرارتی کل دیوار یا سقف به کار می‌آید.

فرمول مقاومت حرارتی به قرار زیر است:

ضریب انتقال حرارت آن مصالح / ضخامت دیوار بر حسب متر   =  فرمول مقاومت حرارتی

R= L/λ

که در آن:

• L ضخامت دیوار/لایه بر حسب متر
• λ \lambda ضریب هدایت حرارتی آن مصالح (بر حسب W/m·K)

در صورتی که دیوار یا سقف از لایه‌های مختلف ساخته شده باشند، مقاومت حرارتی کل لایه‌ها محاسبه شده و با هم جمع می‌شوند و در نهایت با مقاومت حرارتی لایه هوای داخل و خارج جمع می‌شوند.

در عایق‌بندی حرارتی دیوار مطابق مبحث 19، مقاومت حرارتی هر جداره باید مساوی یا بیشتر از حداقل مقاومت حرارتی مجاز تعیین‌شده در جدول 1-5-19 بخش پوسته خارجی ساختمان باشد.

توجه: نظام مهندسی اصفهان به عنوان دبیر انرژی کشور مجموعه از دتایلها با مصالح های متداول و استاندارد برای جداره های مختلف ساختمان برای هر سه گروه اقلیمی 1 و 2 و 3 تهیه کرده که کار مهندسین را بسیار ساده کرده است و فقط مهندسین و کارفرمایان باید از بین دتایلهای طراحی شده یکی را انتخاب کرده و نیازی ب طراحی مجدد ندارد .فقط نیاز است به مواردی که در ادامه می آید برای انتخاب جداره مورد نظر دقت و توجه داشته باشیم.

لینک دانلود دیتیل های مبحث 19 نظام مهندسی اصفهان (فیلم آموزشی روش تجویزی آموزش مبحث مبحث ۱۹ مقررات ملی ساختمان با نرم افزار Excel ارائه شده در مرکز تحقیقات راه و مسکن و شهرسازی)

بیایید با هم یک مثال واقعی رو بررسی و تحلیل کنیم:

مثال :

در یک ساختمان برای دیوار پیرامونی از دیوار عایق والاکس مطابق مبحث 19 استفاده شده است میخواهیم دیوار آن را طراحی کنیم. و سپس با دیوار هبلکس با عایق همگن مقایسه کنیم.

مشخصات پروژه :

واقع در تهران = گروه بندی انرژی 2 (اقلیم متوسط 3B)

نوع دیوار انتخابی والاکس XPS

نوع عایق بندی دیوار همگن

رده انرژی مورد نیاز D و حداقل مقاومت حرارتی مورد نیاز جداره 1.43

جدول متعلق به دتایلهای تهیه شده نظام مهندسی اصفهان دیوار عایق والاکس می باشد.

همانطور که در جدول فوق مشخص است، تعیین مقاومت حرارتی برای دیوار والاکس مجاور فضای آزاد انجام شده است. در جدول فوق، نوع عایق همگن، رده انرژی EC، مقاومت حرارتی مرجع 1.4 و گروه ساختمان 2 در نظر گرفته شده است.

**(توجه: در ویرایش جدید مبحث 19 سال 1404، رده انرژی EC به «رده D» و حداقل مقاومت حرارتی مرجع از 1.4 به «1.43» به‌روزرسانی شده است).**

همانطور که مشخص است مقاومت حرارتی لایه های با مقاومت حرارتی لایه هوای داخل و خارج جمع شده و مقاومت حرارتی دیوار را در هر متر مربع به وجود می آورند.

که این مقاومت حرارتی باید از مقاومت حرارتی مرجع 1.4 بیشتر باشد .

در جدول فوق برای انتخاب دیوار باید به مواردی از قبیل

1. قیمت تمام شده دیوار
2. ضخامت تمام شده دیوار
3. کیفیت اجرا و سهولت دیوار
4. وزن هر متر مربع دیوار
5. مقاومت در برابر زلزله و ضربه
6. مقاومت در برابر حریق
7. عایق صوت و … توجه کرد.

جدول متعلق به دتایلهای تهیه شده نظام مهندسی اصفهان دیوار AAC  (هبلکس) می باشد:

مقایسه بلوک  هبلکس با بلوک  عایق والاکس

دتایل دیوار xps والاکس

 جمع بندی

دیوار عایق حرارتی مطابق مبحث 19 مقررات ملی ساختمان والاکس، نقش مهمی در کاهش مصرف انرژی و حفظ محیط زیست دارند.

این دیوارها با داشتن مقاومت حرارتی بالا، به کاهش هزینه‌های گرمایش و سرمایش ساختمان‌ها کمک می‌کنند و راحتی حرارتی ساکنان را افزایش می‌دهند.

استفاده از مصالح نوین و پیشرفته در ساختمان‌سازی، علاوه بر افزایش کارایی، به بهبود کیفیت زندگی کمک می‌کند.

دیوار عایق والاکس(wallax)؛ راهی به سوی صرفه‌جویی در مصرف انرژی

با دیوار عایق حرارتی مطابق مبحث 19، هزینه‌های گرمایش و سرمایش خانه خود را به حداقل برسانید. این دیوارها با رعایت مبحث 19 مقررات ملی ساختمان، تضمین می‌کنند که انرژی بهینه مصرف شده و محیط زیست حفظ شود.

در زیر به سوالات پر تکرار شما عزیزان در رابطه با دیوار عایق مطابق مبحث 19 والاکس هم پاسخ دادیم.

سوالات متداول

1. چگونه دیوار عایق حرارت والاکس به کاهش مصرف انرژی کمک می‌کند؟ دیوارهای عایق والاکس با داشتن مقاومت حرارتی بالا، از هدررفت حرارت جلوگیری کرده و به کاهش هزینه‌های گرمایش و سرمایش کمک می‌کنند.

2. آیا دیوار عایق والاکس محیط زیست را حفظ می‌کنند؟ بله، با کاهش مصرف سوخت‌های فسیلی و تولید گازهای گلخانه‌ای، دیوارهای عایق والاکس به حفظ محیط زیست کمک می‌کنند.

3. آیا استفاده از دیوارهای عایق در تمامی مناطق امکان‌پذیر است؟ بله، دیوارهای عایق والاکس برای انواع اقلیم‌ها و نیازهای گرمایشی و سرمایشی مختلف مناسب هستند.

4. دیوارهای عایق والاکس چگونه نصب می‌شوند؟ نصب دیوارهای عایق والاکس بسیار ساده است و با استفاده از ابزارهای معمولی ساختمانی قابل انجام است. همچنین، والاکس آموزش‌های لازم را برای نصاب‌ها فراهم می‌کند.

راه‌های ارتباطی با شرکت ابنیه بیکران فرخ پی

• آدرس: سنندج، میدان ظفریه، به سمت میدان شورا
• تلفن: 8117 778 0918
• وب‌سایت: www.wallax.ir
• صفحه ما در اینستاگرام: wallax.ir@
• کانال ما در آپارات: wallax